Good practice: Blended learning bij UMC Utrecht: onderwijsvernieuwing met het UMCU

In 2016 heeft elke gebruiker bij UMCU overal en altijd toegang tot digitale bronnen, communicatiemiddelen en instrumenten voor feedback en beoordeling. Om dit voor elkaar te krijgen, is het programma Onbegrensd Leren ontwikkeld. Hierin wordt er gewerkt aan het verbeteren van het contactonderwijs via blended learning. 

Man aan laptop met mobiel van bovenaf gefotografeerd

Potentie van nieuwe technologie voor onderwijs

  • Welke potentie heeft technologie voor opleidingen binnen het UMC Utrecht?
  • Zou het niet handig zijn als studenten via simulaties risicovolle operaties kunnen oefenen?
  • Hoeveel ruimte kan er ontstaan in het contactonderwijs als studenten de theorie al vooraf in video’s bekijken?
  • En wat is de tijdwinst voor docenten als toetsen digitaal worden afgenomen?

Deze en meer vragen vormden in 2011 de aanleiding voor de Raad van Bestuur van het UMC Utrecht om samen met studenten en docenten de inzet van technologie via het programma ‘Onbegrensd Leren’ te gaan ontdekken. De ambitieuze doelstelling luidde: “Iedere student en medewerker heeft in 2016 binnen iedere opleiding overal en altijd toegang tot digitale bronnen, communicatiemiddelen en instrumenten voor feedback en beoordeling.”

Sterke combinatie tussen top-down visie en bottom-up initiatieven

Het onderwijsinnovatieprogramma ‘Onbegrensd Leren’ van het UMC Utrecht laat het effect zien van een duidelijke top-down visie, gecombineerd met bottom-up initiatieven vanaf de werkvloer. Met als uitkomst een slim uitgedachte supportorganisatie die tot positieve en concrete resultaten leidt. De resultaten stelde de studenten in staat om autonomer en meer betrokken te studeren. De docenten hadden in deze resultaten veel tijdwinst. Zo is er meer tijd vrij voor contactmomenten met studenten. “Door continue evaluatie en interne terugkoppeling van lessons learned is er een lerende organisatie met een grote slagkracht ontstaan.” vertelt Harold van Rijen, voorzitter van de stuurgroep van het onderwijsinnovatieprogramma.

Resultaten van 4 jaar Onbegrensd Leren

Het programma Onbegrensd Leren duurde 4 jaar en in totaal werkten 44 medewerkers mee, waarvan 24 fulltime. Het programma telt verschillende deelprojecten met ieder hun eigen resultaten en lessons learned: e-modules, e-simulaties, e-lectures, e-assessments, videoreflectie en innovatieve projecten. Na 4 jaar hard werken, ontdekken en ervaren van nieuwe onderwijsvormen binnen de medische opleidingen, kijkt Harold van Rijen tevreden terug. “Sinds de start in 2012 heeft het programma mooie resultaten behaald en een grote hoeveelheid innovatieve onderwijsproducten opgeleverd."

Resultaten per onderdeel

E-modules 
In totaal zijn 172 e-modules ontwikkeld. In het project zijn 3 modellen voor de e-modules ontstaan: een basismodule die zich richt op kennisoverdracht, een zelfsturende module waarin de student actief op zoek gaat naar kennis, en een feedback-gestuurde module waarin de nadruk ligt op het toetsen van de leerstof. 
Bekijk de video: projectleider Anne-Petra Rozendal aan het woord

E-simulaties 
Totaal zijn 72 e-simulaties ontwikkeld. De afwisseling tussen de gesimuleerde werkelijkheid en de praktijk levert studenten het beste resultaat. 
Bekijk de video: projectleider Sape van der Werf aan het woord.

E-lectures 
E-lectures vormen steeds vaker een onderdeel van de voorbereiding voor het contactonderwijs. Totaal is 3000 uur aan hoorcollegeopnames, 200 kennisclips (video’s van maximaal 10 minuten over één onderwerp), 5 webinars en ruim 340.000 views opgeleverd. 
Bekijk de video: projectleider Esther Christenhuis aan het woord.

E-assessments 
Eind 2015 gebeurt al ruim 60% van alle toetsing in het UMC Utrecht digitaal. Totaal zijn 1049 e-assessments uitgevoerd. 
Bekijk de video: projectleider Margreet Manrique aan het woord

Videoreflectie in zorg en onderwijs 
UMC Utrecht realiseerde een speciale video reflectieruimte en trainde docenten in het gebruik van videoreflectie. Totaal zijn er 6 toepassingen van videoreflectie opgeleverd. 
Bekijk de video: projectleider Liesbeth van Rensen aan het woord

Innovatieve projecten 
In twee jaar tijd zijn 10 innovatieve projecten opgeleverd. Bijvoorbeeld het project ‘One Minute Wonder’. Hierbij kunnen studenten via een display tijdens ‘loze tijd’ of gedwongen wachttijd snel een korte bijscholing volgen. 
Bekijk video: projectleider Michèle Gerbrands aan het woord

Lees meer over de resultaten én de belangrijkste meerwaarde en aandachtspunten volgens studenten en docenten.

Ondersteuning en draagvlak

De focus van het programma lag op het verbeteren van het contactonderwijs via blended learning. Het model bestaat uit een top-down visie en ondersteuning gecombineerd werd met bottom-up initiatieven van docenten. Deze structuur zorgde voor draagvlak en enthousiasme binnen alle lagen in de organisatie. De supportorganisatie bood docenten vakkennis en volledige projectmatige ondersteuning om hun initiatieven te realiseren. Een goed idee van een docent werd uitgewerkt tot ‘mini-project’, waar een projectleider de verantwoordelijkheid voor kreeg. Het project werd vervolgens door een gemengd team van specialisten, zoals een onderwijskundige of een ontwikkelaar, uitgevoerd.

Meer informatie

Meer informatie over het project Onbegrensd Leren of een van de deelprojecten? Neen dan contact op met Hester Tekstra via htekstra@umcutrecht.nl.