Haye Jukema (Hanze):
‘AI-beleid maak je niet alleen’
Hoe zorg je ervoor dat een grote hogeschool als de Hanze blijft leren, vernieuwen én verantwoord blijft omgaan met nieuwe technologie? Haye Jukema, senior adviseur onderwijsinnovatie, vindt op de Onderwijsdagen van SURF antwoorden op deze vragen. “Ik ga tevreden naar huis als ik iets nieuws heb geleerd waar we binnen de Hanze mee verder kunnen.”
“Wat mij inspireert, is leren in de breedste zin van het woord”, vertelt Haye. Binnen de Hanze Groningen houdt hij zich bezig met het beleid en de ontwikkeling van onderwijs en onderzoek, leren met ict, professionalisering van docenten en actuele vraagstukken rond AI. “Of het nu gaat om studenten of docenten: hoe leren mensen, hoe deel je kennis en hoe organiseer je dat binnen een grote, complexe organisatie?”
Haye Jukema
Deze fascinatie voor leren loopt als een rode draad door zijn werk. Zo is Haye betrokken bij professionaliseringstrajecten voor docenten. Daar valt ook een leergang formatief handelen onder: het gebruiken van informatie over het leren van studenten, om daarmee hun leerproces te optimaliseren. De belangstelling daarvoor groeit snel. “We zien dat de kring van docenten die hiermee aan de slag wil, steeds groter wordt.”
10 spelregels voor AI & privacy
AI speelt voor Haye een prominente rol in zijn werk. Samen met collega’s uit het hele land volgt hij een AI-beleidsleergang van Npuls en brengt hij die kennis terug naar het AI-kernteam van de Hanze. “We bespreken hoe om te gaan met bestaande applicaties die nu nog geen AI bevatten, maar dat straks wel gaan doen”, legt hij uit. “Welke kaders spreken we daarvoor af? En hoe zorgen we ervoor dat we keuzes maken die passen bij onze publieke waarden?” Eén ding is duidelijk, aldus Haye: “AI-beleid maak je niet alleen.”
Volgens Haye draait het gesprek rond AI nadrukkelijk niet alleen om regels en risico’s. “Natuurlijk biedt AI kansen. We hebben binnen de hogeschool 10 spelregels opgesteld die aansluiten bij de Europese AI-verordening en privacywetgeving. Daarnaast kijken we ook naar ethiek, duurzaamheid en de Sustainable Development Goals van de VN. Hoe neem je als Hanze al die aspecten mee in bijvoorbeeld geactualiseerd AI-beleid en aanbestedingen en in de keuze voor AI-toepassingen?
Haye Jukema met de Sustainable Development Goals van de VN.
Inspiratie, kennisdeling en ontmoeting op de Onderwijsdagen
Een andere uitdaging is kennisdeling. Binnen opleidingen en docententeams ontstaan veel initiatieven, maar die zijn vaak niet van elkaar op de hoogte. “Sommige projecten lijken sterk op elkaar. Dan is het interessant om te kijken hoe we ervaringen kunnen delen en of daar iets uit kan ontstaan dat waardevol is voor de hele hogeschool.”
Datzelfde zie je natuurlijk ook op nationaal niveau. Juist daarom kijkt Haye weer uit naar de Onderwijsdagen van SURF. Hij bezocht verschillende eerdere edities en verzorgde in het verleden zelf een sessie over evidence-informed onderwijsinnovatie. Voor hem vormen de Onderwijsdagen een unieke combinatie van inspiratie, kennisdeling en ontmoeting. Vooral de gesprekken met collega’s van andere instellingen leveren veel op. “Ik ontdek dat andere organisaties tegen dezelfde vraagstukken aanlopen. Of juist dat iemand ergens een oplossing voor heeft gevonden waar wij nog mee worstelen.”
“Hoewel iedere instelling een eigen context heeft, blijken veel beleidsvragen verrassend vergelijkbaar”
Dat geldt ook voor AI. “Hoewel iedere instelling een eigen context heeft, blijken veel beleidsvragen verrassend vergelijkbaar.” Daarom heeft Haye samen met 2 collega’s, Maaike Koller van Saxion en Sanderijn Kuijvenhoven van SURF, een sessie voor de komende Onderwijsdagen ingediend met als titel ‘AI-beleid maak je niet alleen’. “Het gezamenlijke leren rondom toekomstbestendig AI-beleid vind ik ontzettend interessant. Uiteindelijk zijn er veel overeenkomsten tussen mbo-, hbo- en wo-instellingen: de context verschilt, maar de vraagstukken komen aardig overeen.”
Met frisse blik terug naar huis
Wanneer zijn de Onderwijsdagen voor Haye geslaagd? Hij lacht: “Eigenlijk zijn ze dat altijd. Juist omdat er zoveel ruimte is voor ontmoetingen tussen de sessies in.” Toch heeft hij één duidelijke graadmeter. “Ik ga tevreden naar huis als ik iets nieuws heb geleerd waar we binnen de Hanze mee verder kunnen. Dan heeft het direct waarde.”
En voor wie twijfelt vanwege een volle agenda heeft hij nog een advies. “Soms denk ik ook: het is druk, kan ik dit er wel bij hebben? Maar als ik er eenmaal ben, dan merk ik dat het ook een moment van vertraging is. Even stilstaan bij wat er gebeurt in het onderwijs en waar we naartoe gaan. Daardoor kijk je daarna weer met frisse ogen naar je eigen werk.”
Tekst: Brigitte Bloem
Foto’s: De Beeldredaktie
Kom je ook naar de SURF Onderwijsdagen 2026?
De SURF Onderwijsdagen zijn op 10 en 11 november 2026 in Amare, Den Haag. Twee dagen lang ontmoeten onderwijsprofessionals uit het hele land elkaar rond digitale innovatie, onderwijsvernieuwing, samenwerking en de toekomst van het onderwijs.