Seminar Open access doen we samen

Datum: 27 SEP 2016 

Hoe zorgen we dat in 2020 alle publicaties van het hbo open access toegankelijk zijn? Op dinsdag 27 september 2016 organiseerde SURFacademy in samenwerking met Saxion, Windesheim, het NAI-hbo, de HKI, Hogeschool Arnhem Nijmegen en de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht een seminar rond deze ambitie.

Datum
27 sep 2016
Tijdstip
09:30-16:00
Locatie
Domstad, Koningsbergerstraat 9, Utrecht
Kosten
Gratis
Voorkennis nodig?
Nee
Soort bijeenkomst
Seminar

Videoboodschap van staatssecretaris Sander Dekker aan de deelnemers

Met het ondertekenen van de Berlin Declaration is door heel het Nederlandse hoger onderwijs, waaronder de HBO-raad (nu: Vereniging Hogescholen), besloten dat open access publiceren voortaan de norm zou zijn. Zeven jaar later inventariseerden wij op dezelfde locatie onze bevindingen en kijken wij vooruit. Het seminar was bedoeld voor iedereen die een bijdrage wil leveren aan open access binnen het hbo.

Presentaties

Programma

9:30 uur

Inloop

10.00 uur

Opening

10:30 uur

Paneldiscussie met o.a.:

  • Daan Andriessen (Vereniging Lectoren)
  • Eelco Ferwerda (OASPA)
  • Carola Hageman (Vereniging Hogescholen)
  • Marcel Kleijn (SIA)
  • Hilde van Wijngaarden (Adviescommissie HBO Kennisbank Infrastructuur)

12:00 uur

Lunch en OA-informatiemarkt
Tijdens de lunch is het mogelijk om informatie en ervaringen over verschillende thema's uit te wisselen en op te halen in de zogeheten 'expert corners'. Wil je hier actief aan bijdragen? Geef dit dan aan op het inschrijfformulier. 

13:00 uur

Themasessies
(zie hieronder voor toelichting)

14:30 uur

Actie-pauze
Tijdens deze pauze is het mogelijk om collega's van jouw instelling te ontmoeten, kennis opgedaan in de themasessies uit te wisselen en samen actiepunten te bedenken waarmee je binnen je instelling aan de slag kan om open access publiceren te stimuleren. Ook voor deelnemers die als enige van hun instelling aanwezig zijn, is er een programma

15:00 uur

Afsluiting

15.45 uur

Borrel 

 

Thema-sessies

’s Middags kon je deelnemen aan een van de vier verschillende thema-sessies. In elke sessie werd er onder leiding van een moderator en/of spreker(s) actief aan de slag gegaan met een aspect dat een essentiële rol speelt in het open access publicatieproces. Welke hindernissen ervaar jij op dit gebied, waar zitten de kansen, en welke rol kunnen wij op dit terrein spelen om deze hindernissen weg te nemen en de kansen te benutten? 

Tijdens deze sessies werden er acties voor de verschillende stakeholders van het open access publiceren bedacht en opgeschreven in een gezamenlijk werkdocument. Deelnemers konden zich op 27 september verdiepen in een van de volgende 4 tracks:

1

Hoe krijgen we de juiste mindset om open access tot de standaard te maken?
Daan Andriessen (Vereniging Lectoren) en Esther Eisen-Tijssen (informatiebemiddelaar Windesheim)

Open access publiceren vraagt om een open mindset van iedereen die bij dit proces betrokken is. In deze break out sessie ga je ontdekken wat jij nodig hebt om open access te kunnen publiceren/faciliteren. Er zijn ongetwijfeld belemmeringen. Zijn dat ook echte belemmeringen of zijn daar al oplossingen voor? Welke nieuwe oplossingen kun je bedenken?

Het resultaat is een lijst met aanbevelingen om met elkaar een volgende stap te kunnen maken.

2

Open access en auteursrechten
Raymond Snijders (informatiespecialist Windesheim) en Peter Becker (docent De Haagse Hogeschool)

Je kunt niet over het Open Access beschikbaar maken van de kennisproducten van een hogeschool praten zonder het over auteursrechten te hebben. Wie heeft er zeggenschap over een afstudeerwerk, een door een docent geschreven studieboek/leermethode en de onderzoekspublicaties? Wat mogen anderen doen met al die publicaties die door je hogeschool vrijgegeven zijn? En aan welke auteursrechtelijke eisen moet een kennisproduct überhaupt voldoen voordat het Open Access gepubliceerd mag worden?

In deze track wordt, na een algemene inleiding over auteursrecht voor het hbo, stil gestaan bij de auteursrechtelijke aspecten die een rol spelen bij het Open Access publiceren van afstudeerwerken, open leermiddelen en onderzoekspublicaties.

3

Kosten en baten van open access publiceren
Sarah Coombs (NAI-hbo, informatiespecialist Saxion) en Eelco Ferwerda (OASPA)

Open Access publiceren zorgt voor meer toegankelijkheid tot publicaties. Goede zaak natuurlijk. Maar we willen wel dat het niet meer ‘gedoe’ oplevert. Open Access publiceren kan op vele verschillende manieren. Bekend zijn de groene route (via repositories) en de gouden route waarbij de degene die publiceert betaalt en niet langer degene die toegang tot een publicatie wil. Deze verschillen komen niet alleen tot uiting in wie betaalt, maar ook in wie aanlevert en wie ervoor zorgt dat een publicatie vindbaar is etc.

In deze sessie worden verschillende modellen kort gepresenteerd en bespreken we welk model we onder welke voorwaarden voor het hbo zouden willen gebruiken.

4

Een open access infrastructuur
Martine Teirlinck-Hermsen (SURFmarket), Dafne Vencken (HKI) en Gert Jan Kraaikamp (hoofd studiecentrum CHE, bestuur SHB)

Hoe zorgen wij ervoor dat kennis die binnen hogescholen aanwezig is, zichtbaar is en ook wordt ingezet? In deze sessie verkennen wij de mogelijkheden rond een open access infrastructuur, waarmee wij het voor mensen zo gemakkelijk mogelijk maken om publicaties te vinden en te gebruiken. Aan de hand van bestaande mogelijkheden, geven wij vorm aan hoe de infrastructuur er in ideale situatie uitziet en komen wij tot de eerste stappen om dit te realiseren.

 

Organisatie

Dit seminar werd georganiseerd door Saxion, Windesheim, het NAI-hbo, de HKI, Hogeschool Arnhem Nijmegen, Hogeschool voor de Kunsten Utrecht en SURF.

Laatste wijziging op 05 dec 2016